
Opowiadanie, 1970
Graveyard Shift
Opowiadanie grozy Stephena Kinga z 1970 roku. Przed świętem 4 lipca młody włóczęga Hall i jego koledzy z fabryki tekstyliów w Maine mają uprzątnąć piwnicę pełną szczurów.
- Tytuł oryginalny
- Graveyard Shift
- Autor
- Stephen King
- Rodzaj
- Opowiadanie
- Pierwsze wydanie
- „Cavalier”, październik 1970
- Ekranizacje
- 1 (1990)
Opis
„Cmentarna szychta” („Graveyard Shift”) rozgrywa się w fikcyjnym miasteczku Gates Falls w stanie Maine, głównie w podupadłej fabryce tekstyliów. Hall, młody włóczęga, pracuje tam razem z Harrym Wisconskym, Polakiem. Przed świętem 4 lipca zakład ma zostać na pewien czas zamknięty, więc brygadzista Warwick werbuje obu do generalnego sprzątania piwnicy, z której od dwunastu lat nikt nie korzystał i w której rozmnożyły się szczury. Akcja trwa od piątku 28 czerwca do czwartku 4 lipca. Choć dochodzi do kilku wypadków, a robotnicy protestują, Warwick nie pozwala przerwać pracy.
Groza ukryta pod miejscem pracy
Fabryka nie jest neutralną scenerią. Hierarchia służbowa pozwala Warwickowi wywierać presję na pracowników, a konieczność wykonania zadania opóźnia reakcję na zagrożenie. Konflikt między brygadzistą a robotnikami sprawia, że zejście do piwnicy można odczytać również jako historię o lekceważeniu ludzi wykonujących niebezpieczną pracę.
Przestrzeń stopniowo przestaje przypominać część oswojonego zakładu. Ciemność, brud i szczury wzmacniają poczucie odcięcia od normalnego świata. King łączy konkretny wysiłek fizyczny z lękiem przed tym, co kryje się pod powierzchnią znanej codzienności. Kolejne etapy sprzątania działają jak przekraczanie granic, za którymi zwykłe procedury nie wystarczają już do zapewnienia bezpieczeństwa.
Publikacja i zbiór
Pierwodruk anglojęzyczny: „Cavalier”, październik 1970. Opowiadanie znajduje się w zbiorze „Nocna zmiana” („Night Shift”), którego oryginalne wydanie pochodzi z 1978 roku. To data zbioru w języku angielskim, a nie data polskiego przekładu.

Materiał wydawcy. Kliknij okładkę, aby ją powiększyć.
Powiązane lektury
„Magiel” również wyrasta z realiów przemysłowej pracy. Zestawienie obu opowiadań pokazuje dwa sposoby przemiany zakładu pracy w miejsce grozy.
Ekranizacje
1 ekranizacja, 1990
- Graveyard Shift
- Graveyard Shift
Ciekawostki
Poza zbiorem „Nocna zmiana” z 1978 roku opowiadanie znalazło się też w antologii „The 21st Pan Book of Horror Stories” z 1980 roku.
Film „Graveyard Shift” z 1990 roku, nakręcony na podstawie opowiadania, wyreżyserował Ralph Singleton.